Er zijn opvallende overeenkomsten tussen de Tour de France en de oude Romeinse gladiatorenshows. Bij beide evenementen ging of gaat het om steeds minder deelnemers. In het amfitheater door de dood en op de Franse wegen als gevolg van massale valpartijen. Een andere overeenkomst is dat het spektakel hoe dan ook moet doorgaan. Om het in Olympische termen te zeggen: 'the games (show) must go on'. Nieuwe aanvoer genoeg.

Gladiatorenshows waren gruwelijk en wreed, maar mateloos populair in Rome. Vanaf de derde eeuw voor Christus tot het begin van de vijfde eeuw hebben miljoenen toeschouwers zich vergaapt aan de dood van medemensen. En minstens zo veel mensen kijken nu wereldwijd via tv en internet gebiologeerd naar valpartijen met fietsers.

De gunst van het volk

Vooral keizer Augustus en daarna zijn opvolgers organiseerden de gladiatorengevechten om het volk gunstig te stemmen: panem et circenses. In wezen is dat bij de Tour de France niet anders. Er zou geen Tour de France zijn als commerciële sponsors niet bereid waren miljoenen te besteden door via namen op shirtjes en broekjes naar de gunst van de consument te dingen. Maar steeds vaker blijven er na valpartijen slechts flarden over van die naam. Ik kan me voorstellen dat dit voor sponsors die maatschappelijk verantwoord willen ondernemen een reden kan zijn om op een andere manier de slag om de consument aan te gaan. Maar ja, kan je dat type ondernemen verwachten van financiers als banken, tv-stations en loterijen?

Interventie vanuit de kerk

Met de opkomst van het christendom in Europa ontstond er steeds meer verzet tegen het leedvermaak in de arena. In het jaar 404 kwam volgens overlevering de monnik Telemachus naar Rome om te protesteren tegen de gladiatorengevechten. Hij ging tijdens een voorstelling de arena in om de gladiatoren van een gevecht af te houden, waarop het publiek de monnik aan stukken scheurde. Keizer Honorius zou daarna de gladiatorengevechten definitief hebben afgeschaft.

Neergang van de kerk

Met de neergang van de kerk in ons werelddeel lijkt nu echter haast het omgekeerde te gebeuren. De gruwelijke valpartijen maken de Tour tot een steeds populairder schouwspel op tv… en de wereld weer een stapje inhumaner. Als oud-wielrenner en nog steeds rondjakkerende toerfietser pleit ik – in verbondenheid met mijn broeder Telemachus uit de vroege kerk – daarom voor het afschaffen van deze dwaasheid. Opdat de mens niet langer geëxploiteerd wordt door nietsontziende machten. Weg met de dure ploegen, de 'oortjes' en de grote commerciële belangen. Laat renners gewoon weer hun eigen bandje plakken en drinken bij de dorpspomp. Echt heroïsch, zoals de Tour in 1903 met winnaar Maurice Garin ooit begon. Fietsen zoals fietsen hoort te zijn.